Babesiose

Wat is babesiose?
Babesiose  is de ziekte veroorzaakt door kleine parasieten (Babesia) die voorkomen in de rode bloedcellen van honden en zo bloedarmoede veroorzaken. Er zijn verschilende soorten Babesia parasieten.

Hoe wordt babesiose overgedragen?
De babesia parasiet wordt overgedragen door teken. Door de zogenaamde Dermacentor teek en de Riphicephalus teek. De parasiet wordt niet overgedragen door de Ixodes Ricinus teek, de meest voorkomende teek in Nederland.

 Waar komt babesiose voor?
Babesiose komt wereldwijd voor. Zoals genoemd wordt de Babesia parasiet niet overgedragen door de Ixodes Ricinus teek, de meest voorkomende teek in Nederland. Tot enkele jaren geleden kwam de Dermacentor teek niet in Nederland voor en babesiose kwam dan ook alleen maar voor bij honden die de parasiet hadden opgelopen bijvoorbeeld op vakantie in Zuid Europa. Sinds enkele jaren echter  komt de Dermacentor teek ook in Nederland voor en is de ziekte dus ook in Nederland op te lopen.  

Wat doet de babesia parasiet?
De parasiet wordt  door de teken overgedragen en komt via het speeksel van de teek terecht in de bloedbaan van de hond. De teek moet tenminste ca. 20 uur vastgehecht zijn om de parasiet over te kunnen brengen. De tijd die verstrijkt vanaf infectie totdat er daadwerkelijk ziektesymptomen optreden, kan variëren van 10 dagen tot 3 weken. De parasiet vermeerdert zich in de rode bloedcellen en maakt deze kapot, wat leidt tot bloedarmoede. De ernst van de ziekte hangt onder andere af van de soort babesia parasiet.  

Hoe is babesiose te herkennen?
Bij honden met babesiose kunnen de volgende symptomen voorkomen: Bleke slijmvliezen (soms geel), snelle hartslag, snelle ademhaling,  lusteloosheid, zwakte, niet willen eten, koorts en rode urine. De ziekte kan ook een meer chronisch verloop hebben, waarbij de hond niet lekker in z’n vel zit, maar bovenstaande symptomen niet of zeer gering voorkomen.  

Hoe wordt de diagnose gesteld?
De diagnose kan worden gesteld  door middel van bloedonderzoek: de parasiet kan worden aan getoond in de rode bloedcellen.  

Hoe wordt babesiose behandeld?
Babesiose kan worden behandeld met medicijnen in injectievorm om de parasiet te bestrijden. Vaak is ook ondersteunende therapie nodig in de vorm van infusen of soms een bloedtransfusie.  

Hoe zal de ziekte verlopen?
De vooruitzichten zijn afhankelijk van het stadium van de ziekte en de ernst van de schade die al opgetreden is. Als men er op tijd bij is, is babesiose een ziekte die goed te genezen is.  

Hoe kan ik babesiose voorkomen?
Om de overdracht van de parasiet te voorkomen, dienen de teken te worden bestreden. U kunt uw hond het beste dagelijks controleren op teken en de aanwezige teken verwijderen met een tekentang, of deze laten verwijderen op Dierenkliniek de Wetering. Verwijderde of ingeleverde teken kunnen in 2008 ook kosteloos worden opgestuurd om te kijken om  welke tekensoort het gaat (de gevaarlijke Dermacentor teek of de relatief minder gevaarlijke Ixodes teek). Daarnaast kunt u ook maatregelen nemen om u hond te beschermen tegen teken door middel van bijvoorbeeld de Scaliborâ Protectorband (beschermt ook tegen onder andere zandvliegen) of door druppels op de huid in de nek zoals bijvoorbeeld Pulvexâ of Tickfenceâ. 
Er bestaat ook een vaccin tegen babesiose. Het vaccin voorkomt echter niet de ziekte, maar beïnvloedt het verloop ervan. Het vaccin geeft dus maar geringe bescherming en wordt daarom ook niet standaard aangeboden door Dierenkliniek de Wetering.

 Is babesiose gevaarlijk voor  de mens?
Babesiose is niet besmettelijk voor de mens.

Babesia in Nederland
In Arnhem en Den Haag zijn in 2004 gevallen van Babesiose, ofwel piroplasmose vastgesteld. De betreffende honden waren niet in het buitenland geweest. Tot nu toe wordt aangenomen dat de overbrenger van de ziekte (de dermacentor-teek) alleen ten zuiden van Nederland voorkomt. Of deze teek nu ook in Nederland voorkomt, of dat het om toevallig (met een andere hond) meegereiste teken uit het buitenland gaat, is nog onduidelijk. De zelfde soort teek is na 2005 ook gevonden, en het is dus goed mogelijk dat deze tekensoort nu inheems geworden is.
De babesia-parasiet komt via het speeksel van de dermacentor-teek in het bloed van uw hond. De teek moet minimaal 20 uur vastgehecht zijn om de babesia-parasiet over te kunnen brengen. De parasiet vermenigvuldigt zich in de rode bloedcellen van de hond, en maakt deze kapot. Algeheel ziek zijn en rode urine zijn belangrijke ziekteverschijnselen. Deze treden ongeveer 1-2 weken na de besmetting op. Indien uw hond deze verschijnselen vertoont, neem dan direct contact op met uw dierenarts. Hoe eerder de diagnose gesteld wordt, des te beter is de kans op goede behandelings-mogelijkheid.